नवी दिल्ली | 31 डिसेंबर 2025 | प्रतिनिधी
भारतीय नौदल (Indian Navy) इतिहासातील महत्त्वाच्या टप्प्याकडे वाटचाल करत असून, लवकरच पहिल्या महिला नौदल प्रमुखाची नियुक्ती होण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. नौदलातील वरिष्ठ पातळीवर महिलांना नेतृत्वाची समान संधी देण्याच्या धोरणामुळे हा ऐतिहासिक बदल अपेक्षित असल्याचे संकेत संरक्षण क्षेत्रातील वरिष्ठ सूत्रांकडून देण्यात आले आहेत.
गेल्या काही वर्षांत भारतीय नौदलात महिलांचा सहभाग लक्षणीयरीत्या वाढला आहे. युद्धनौका, नौदल विमानन, तांत्रिक शाखा, सायबर सुरक्षा तसेच महत्त्वाच्या प्रशासकीय व कमांड पदांवर महिलांना संधी देण्यात आली आहे. याच पार्श्वभूमीवर भविष्यात महिला अॅडमिरल आणि पुढे महिला नौदल प्रमुख होण्याचा मार्ग मोकळा होत असल्याचे मानले जात आहे.
नौदलाच्या वरिष्ठ अधिकाऱ्यांनी यापूर्वी दिलेल्या निवेदनांमध्ये स्पष्ट केले आहे की, पात्रता, अनुभव आणि सेवाज्येष्ठता या निकषांवरच सर्वोच्च पदासाठी निवड केली जाईल. सध्या सेवेत असलेल्या अनेक महिला अधिकारी उच्च जबाबदाऱ्या पार पाडत असून त्या नेतृत्वासाठी पूर्णतः सक्षम आहेत, असेही नमूद करण्यात आले आहे.
भारतीय सशस्त्र दलांमध्ये महिलांच्या भूमिकेत सातत्याने विस्तार होत आहे. लष्कर आणि हवाई दलानंतर आता नौदलातही सर्वोच्च नेतृत्वाच्या पातळीवर महिलांचा प्रवेश होणे, हे लैंगिक समानता आणि समावेशकतेच्या दिशेने ऐतिहासिक पाऊल मानले जात आहे. यामुळे संरक्षण दलांमध्ये करिअर करू इच्छिणाऱ्या तरुण महिलांना नवी प्रेरणा मिळणार आहे.
संरक्षण तज्ज्ञांच्या मते, पहिली महिला नौदल प्रमुख ही नियुक्ती केवळ प्रशासकीय बदल न राहता, बदलत्या भारताचे आणि आधुनिक संरक्षण धोरणाचे प्रतीक ठरेल. आंतरराष्ट्रीय स्तरावरही भारताची प्रतिमा अधिक प्रगत आणि समावेशक राष्ट्र म्हणून अधोरेखित होईल.
सध्या कोणत्याही अधिकृत नावाची घोषणा करण्यात आलेली नसली, तरी येणाऱ्या काळात हा निर्णय प्रत्यक्षात येण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात येत आहे. अंतिम निर्णय केंद्र सरकार व संरक्षण मंत्रालयाच्या प्रक्रियेनुसार घेतला जाईल.
